maandag 5 augustus 2019

Hoe dringen we verkeersongevallen onder ouderen terug?

Lútsen de Jong

Helaas vinden er onder ouderen binnen de Vervoerregio nog vele ongevallen plaats. Tussen 2007 en 2016 is dit aantal verdubbeld van 180 naar 360 (!). De vraag is nu wat is de oorzaak en hoe dringen we dit aantal terug?

Uit onderzoek blijkt dat ouderen nog vaak ten val komen op de fiets door tegen objecten aan te rijden. De stoeprand, ook wel trottoirband in ‘verkeer-vaktaal’, blijkt een grote boosdoener. De Vervoerregio gaat meer aandacht besteden aan deze doelgroep tijdens het ontwerpen van bijvoorbeeld een nieuw fietspad of oversteek. Rob Smit, stagiair verkeerskundige bij de Vervoerregio, neemt ons mee in zijn zoektocht naar mogelijk oplossingen om verkeersongevallen onder ouderen te voorkomen.

Lange fietsweg

Rob: “Makkelijk was deze tocht niet overigens: Hiervoor hebben we een lange (fiets)weg moeten afleggen. Het aantal ouderen verdubbeld de komende dertig jaar, dus dit is nog een reden om met deze doelgroep extra rekening te houden. Als eerste dook ik in een bestaande publicatie over dit onderwerp. Deze publicatie is ondertussen verouderd en de voorgestelde maatregelen zijn niet altijd bevorderend voor de verkeersveiligheid. Hier ben ik kritisch naar gaan kijken. En wat blijkt? Enkelvoudige fietsongevallen zijn de grootste boosdoener. Dit is wanneer een fietser tegen iets of iemand aanfietst. In dit geval gaat het er dus vooral om wanneer de fietser tegen een object aanfietst.

[object Object]

"De stoeprand, ook wel trottoirband in ‘verkeer-vaktaal’, blijkt een grote boosdoener." Fotograaf: Wiebke Wilting

Foto: Fotograaf: Wiebke Wilting

Laagdrempelige infrastructurele oplossingen

Hoe kunnen we er nu voor voor zorgen dat dit minder gebeurt? Rob: “Om hierachter te komen nam ik contact op met een expert. Deze komt met twee laagdrempelige infrastructurele oplossingen: het aanleggen van vlakke of schuine trottoirbanden én het aanbrengen van kantmarkering op het fietspad. Zowel jongeren als ouderen botsen namelijk vaak tegen de klassieke trottoirband zoals we die kennen. Steden als Den Haag en Amsterdam maken al gebruik van de vlakke of schuine trottoirbanden, maar er wordt nog te weinig gebruik gemaakt van beide oplossingen.

Kwantitatief onderzoek

Rob vervolgt: “Ik werd getriggerd door de vlakke én schuine trottoirbanden en vond de resultaten van een kwantitatief onderzoek dat is gedaan binnen de Vervoerregio. Daar zijn op een aantal plekken de trottoirbanden vervangen. En wat blijkt? Er is niet één keer een gevaarlijke situatie geconstateerd. Jammer genoeg is er wel één nadeel: fietsers kunnen door de vlakke of schuine trottoirbanden gemakkelijk de stoep opfietsen. In het eerste geval fietst 2% vaker de stoep op en bij het tweede geval is dit 10%. Fietsers houden overigens wel meer rekening met de lopers en fietsen langzamer en zijn alerter. Het implementeren van schuine of vlakke trottoirbanden heeft dan wél geleid tot significant minder ongevallen.”

Gunstige oplossing

Een gunstige oplossing blijkt. En dus neemt de Vervoerregio deze mee in de toekomstige ontwerpen van bijvoorbeeld een nieuw fietspad of oversteek. Rob: “Bij de Vervoerregio is het de rol van de projectbegeleider om hiermee rekening te houden in de zogenoemde ontwerpfase. Deze dragen de verantwoordelijkheid en geven aan tijdens de start van een project aan: ‘Hé, heb je aan deze simpele infrastructurele oplossingen gedacht om verkeersongevallen te voorkomen?’. Het belangrijkste is dat we hier vanaf nu meer aandacht aan besteden.”

Heeft u vragen? Stel ze hier.

11 augustus 2019 | 17:16

Jan.Meeuwenberg.

@Amsterdammer: Een afgevlakte stoeprand is vragen om extra problemen, lijkt me niet zo’n goed idee.
Wordt dat al vaker toegepast.? ik denk als het afgevlakt is men eerder de neiging heeft om maar alle kanten op te zwiepen, met het risico anderen eerder te raken.

10 augustus 2019 | 17:21

Amsterdammer

Dit riekt naar symptoombestrijding en er ontstaat al snel een nieuw vervelend gedrag bij … stoepfietsers (een steeds vaker voorkomend asociaal gedrag), lekker makkelijk toch zo’n afgevlakte stoeprand … en wat denkt u wat er zou kunnen gebeuren als die afgevlakte stoeprand nat is? Kunnen fietsers onderuit gaan … en wat dan? Dan maar weer normale stoepranden? Rob Smit, stagiair … ach hij is lerende …

Gerard zegt het goed … er zitten nu ook mensen op zo’n e-bike terwijl die mensen nog nooit echt hebben deelgenomen aan het verkeer, dus missen zij ervaring en inzicht maar nee meneer Rob Smit vindt het belangrijker om aan symptoombestrijding te doen … hij wilt het wiel opnieuw uitvinden ofzo …

Waarom hebben mensen moeite met het accepteren dat zij niet meer die dingen kunnen die zij vroeger wel konden? Altijd maar zeggen dat zij ook recht hebben op … op wat? Ongelukken??? Lieve mensen, bezint eer ge begint! 

9 augustus 2019 | 16:33

Niet onbelangrijk is ook om ouderen te ontmoedigen een e-bike te kopen. De verkoper prijst het aan om te compenseren voor afnemende fysieke vermogens. Maar een e-bike is meer dan een compensatie daarvoor, de oudere fietser kan er sneller door fietsen dan eerder. Menig verkoper biedt ook spontaan aan de e-bike op te voeren. Maar ondertussen neemt het vermogen om te balanceren en snel te reageren juist àf.

Volgens de laatste onderzoeken verschilt het aantal ongevallen tussen de gewone fiets en de e-bike nauwelijks. Veel eenzijdige ongevallen, voornamelijk bij ouderen. Al die ouderen die verongelukken wekken zo de indruk dat fietsen onveilig is. Als die oudere fietser nou een driewieler of zijwieltjes bij een gewone fiets krijgt aangeprezen, dan zal het vast beter gaan. Gooi er een informatiecampagne tegenaan als Vervoersregio na het allemaal even goed uit te laten zoeken.

6 augustus 2019 | 20:11

Gerard

Terug naar het onderwerp. Kan het zijn dat het hebben van een goottegel die niet geheel vlak ligt met het wegdek, voor een nare goot zorgt waar men niet zomaar uit komt. Dan is een confrontatie met de stoeprand bijna vanzelf sprekend. En ook de wens van stedenbouwers om alles de zelfde kleur en textuur te geven helpt niet echt om de stoeprand te zien. In het verkeer gaat het juist om duidelijk en zichtbaar verschil.  Alle beetjes kunnen helpen het probleem op te lossen.

6 augustus 2019 | 12:21

Alain

@Jan.Meeuwenberg.
“Humor licht onder straat” zullen we dan ook maar niet letterlijk nemen.

Maar wat maakt die spelling nou uit, azzumabegrijpdwaddikbedoelnie? Zeg ik altijd maar. Ha, ha.

6 augustus 2019 | 12:00

Jan.Meeuwenberg.

@Rob: Humor licht onder straat, ha,ha.
Mijn soort humor is nog niet bij iedereen bekend blijkbaar.
zoals laatst dat ik schreef er moet meer geboord worden, maar niet bij de tandarts, een enkeling vond het wel grappig., We moeten niet alles letterlijk nemen natuurlijk.

6 augustus 2019 | 07:24

Rob

@Jan.Meeuwenberg. Even een paar metrolijnen (met spoed) aanleggen……? U heeft er weinig van begrepen.

6 augustus 2019 | 07:23

Alain

Hihi, de pot die zich gaat storen aan de ketel. Dat kan nog interessant worden.

Niet zo interessant overigens als de Noord/Zuidlijn. Die tijd hebben we gehad helaas. Alle toekomstige metroprojecten zullen naar verhouding knutselwerkjes zijn vergeleken bij de prestaties die daar zijn neergezet. Vooral die tunnels onder het IJ. Maar ja, ik zeg altijd maar: liever een tunnel onder het IJ, dan een kuikentje in mijn ei. Of was het nou ij? Haha.

5 augustus 2019 | 22:55

johan siemons

@Jan.Meeuwenberg.

erg , maar waar . ik heb totaal geen zin om te reageren op dit gezwatel . sorry , dit is absoluut niet mijn gewoonte , maar hier ben ik helemaal klaar mee !

5 augustus 2019 | 22:20

Jan.Meeuwenberg.

@Jan.Meeuwenberg.( pver) moet natuurlijk (over) zijn.
mijn toetsen stonden niet op de juiste plek, en vergeten nacontrole te verrichten, een keer te vroeg op enter drukken en het is al te laat voor de correctie.

5 augustus 2019 | 20:14

Jan.Meeuwenberg.

@johan siemons Het wordt steeds interessanter, nu gaat het weer pver een trottoirband, heeft dat te maken met de komkommertijd (zo noemen ze dat toch als er even geen interessantere dingen te melden zijn?
Waar ik op zit te wachten is dat er besloten is dat er nog maar een paar ondergrondse metrolijnen (met spoed) aangelegd gaan worden , wegens het goed bevallen van de N/Z-lijn.
Kris kras door het centrum van Amsterdam, wat zal dat weer een rotzooitje worden, maar Amsterdam is wel wat gewend. ha,ha.

5 augustus 2019 | 20:14

Gerard

Ook de afrondingsbogen van aansluitingen van fietspaden op andere fietspaden en rijwegen zijn vaak veel te klein. Daardoor uitwijken naar het midden van de weg en dan terug corrigeren. En dat geeft problemen. Het CROW geeft als minimum R=4m, maar op vele plaatsen zie ik R=1m tot 2m.

5 augustus 2019 | 20:11

Gerard

Een van de andere oorzaken van het minder goed kunnen deelnemen aan het verkeer door ouderen is van heel ander soort. Veel van de voornamelijk oudere dames hebben geen of heel weinig rijervaring als automobilist. Dat geeft ze veel minder inzicht in het verkeer en het gewenste verkeersgedrag. Denk aan Elektrische fietsen. Het afremmen en terugschakelen voor een bocht of moeilijke situatie is een routine gebaar voor een ervaren automobilist maar niet voor een fietser, die ook nog eens niet al te veel gefietst heeft. Dat zie je bij fietsende ouderen maar ook bij gebruikers van een “scootmobiel” 

5 augustus 2019 | 14:25

johan siemons

mag ik een “beginnetje” maken ? : he tegen de trottoirband aanrijden komt voor door het achteruitgaan van het evenwichtsgevoel en zéker bij een beginnende alzheimer aandoening . het is bekend dat iemand deze aandoening enige tijd kan verbergen . maar die trottoirband weet beter !